Program przeciwdziałania przemocy w rodzinie dla Gminy Oświęcim na lata 2011-2013
Przemoc domowa (zwana przemocą w rodzinie)- to zamierzone i wykorzystujące przewagę sił działanie skierowane przeciwko członkowi rodziniy, które narusza prawa i dobra osobiste, powodujące cierpienie i szkody.
Przemoc w rodzinie niszczy rodzinę jako system wsparcia i niszczy system wsparcia jakim jest rodizna (rodzinny, sąsiedzki, miejsca pracy partnerów)
Przemoc fizyczna- sprawca używa siły, powoduje uszczerbek na zdrowiu. Przyjmuje postać : popychania, uderzania, policzkowania, szarpania, potrząsania, kopania, duszenia, bicia otwartą dłonią, pięścią lub przedmiotami.
Przemoc psychiczna- sprawca podejmuje działania w celu obniżenia u ofiary poczucia własnej wartości, wywołuje u ofiary stany lękowe i depresyjne.
Przemoc seksualna- sprawca wymusza pożycie seksualne, demonstruje zazdrość, krytykuje zachowania seksualne.
Przemoc ekonomiczna- sprawca uniemożliwia podjęcie pracy zarobkowej, nie zaspakaja podstawowych, materialnych potrzeb rodziny, odbiera zarobione pieniądze.
Przeciwdziałanie przemocy domowej w Gminie Oświęcim
Przemoc domowa jest bolesnym i wstydliwym problemem społecznym gdyż świadczona jest wśród osób najbliższych od których ofiara spodziewa się opieki i wsparcia.
Pomimo wielu akcji edukacyjnych i informacyjnych osoby poszkodowane boją się mówić otwarcie o problemie, obawiają się reakcji znajomych, sąsiadów.
Na powyższe zachowania duży wpływ ma postawa otoczenia, środowiska lokalnego: niechęć do ingerencji, wtrącania się w cudze sprawy wielokrotnie przyczynia się do pogłębiania dramatów osobistych i rodzinnych .
Chcąc zmienić nastawienie społeczne, potrzebna jest szeroka i ciągła edukacja w tym kierunku. Zmiana myślenia z pewnością wpłynie na zmianę zachowania i postawę każdego z nas. Nieudzielanie wsparcia ofiarom przemocy powinno być postrzegane jako czyn naganny i wstydliwy.
Przeciwdziałanie przemocy domowej należy do obowiązkowych zadań samorządu , w tym samorządu gminnego. Na terenie Gminy Oświęcim poradnictwem oraz interwencją z zakresu przeciwdziałania przemocy w rodzinie zajmuje się Gminny Ośrodek Pomocy Społecznej w Oświęcimiu z siedzibą w Grojcu. Do celów pracy z ofiarami i sprawcami przemocy oddelegowano 2 pracowników socjalnych.
Do dnia 31 października 2011 roku zarejestrowano 43 środowiska w których występuje problem przemocy ( założono 28 niebieskich kart , 15 spraw prowadzonych jest bez niebieskiej karty).
W wyżej wymienionych rodzinach prowadzona jest szeroko rozumiana praca socjalna obejmująca między innymi: kierowanie wniosków do prokuratury, sądu rodzinnego, do Gminnej Komisji Rozwiązywania Problemów Alkoholowych, stały kontakt z policją, kuratorami, placówkami oświatowymi. Ofiary przemocy mają możliwość skorzystania z mediacji, terapii psychologicznej i pedagogicznej, poradnictwa specjalistycznego, otrzymują także pomoc materialną w miarę potrzeb. Sprawcy przemocy kierowani są na terapię grupową i indywidualną.
W 2011 roku zostało podjętych zostało wiele działań środowiskowych mających na celu profilaktykę i pomoc potrzebującym oraz edukację osób zaangażowanych w proces pomocowy:
1) Przy współpracy z Gminną Biblioteką Publiczną zorganizowano warsztaty modelarstwa dla dzieci i młodzieży z terenu Gminy Oświęcim połączone z wykładem na temat przemocy i sposobów jej przeciwdziałania. W trakcie obchodów Dni Gminy Oświęcim, w czerwcu br., odbyła się prezentacja modeli wykonanych podczas warsztatów. Uczestnikom rozdawano ulotki „STOP PRZEMOCY” z wykazem instytucji świadczących pomoc na rzecz ofiar przemocy w rodzinie oraz informacje dotyczące przemocy.
2) Przeprowadzono akcję informacyjną dla mieszkańców Gminy Oświęcim poprzez dostarczenie ulotek „STOP PRZEMOCY” do wszystkich gospodarstw domowych oraz rozwieszenie na wiejskich tablicach ogłoszeń plakatów z informacjami na temat możliwości pomocy.
3) Do pracy w trudnych środowiskach skierowano asystenta rodziny.
4) Uruchomiono telefon dla policji i całodobowe dyżury pracowników socjalnych w razie konieczności zabezpieczenia losu dzieci – ofiar przemocy domowej.
5) Wynajęto pomieszczenia na terenie Gminy Oświęcim w celu zapewnienia schronienia ofiarom przemocy.
6) Zorganizowano szkolenia specjalistyczne dla członków Zespołu Interdyscyplinarnego oraz kadry placówek przedszkolnych z zakresu pracy z osobami dotkniętymi problemem przemocy domowej.
Powyższe działania były możliwe dzięki realizacji Programu Przeciwdziałania Przemocy w Rodzinie dla Gminy Oświęcim na lata 2011-2013 uchwalonego Uchwałą Rady Gminy Oświęcim nr LI/398/10 w dniu 27 października 2010 roku i dofinansowanego ze środków Wojewody Małopolskiego kwotą 18.093,00zł.
W Gminie Oświęcim bardzo prężnie działa Zespół Interdyscyplinarny do spraw Rozwiązywania Problemów Przemocy w Rodzinie powołany dnia 09 lutego 2011r. Zarządzeniem Wójta Gminy Oświęcim zgodnie z nowelizacją ustawy o przeciwdziałaniu przemocy w rodzinie. W skład Zespołu wchodzą przedstawiciele pomocy społecznej, oświaty, policji, sądu, służby zdrowia, organizacji pozarządowych.
Działania Zespołu Interdyscyplinarnego obejmują:
1) Diagnozowanie problemu przemocy w rodzinie
2) Podejmowanie działań w środowisku zagrożonym przemocą w rodzienie mających na celu przeciwdziałanie temu zjawisku
3) Inicjowanie interwencji w środowiskach dotkniętych problemem przemocy domowej
4) Rozpowszechnianie informacji o instytucjach osobach i możliwościach udzielenia pomocy w środowisku lokalnym
5) Inicjowanie działań w stosunku do osób stosujących przemoc w rodzinie.
Przewodniczącą Zespołu Interdyscyplinarnego jest Pani Anna Chojnacka – Kierownik GOPS, a Zastępcą Przewodniczącej – Pani Wiesława Pawłowska – Dyrektor Gimnazjum Gminnego na 1 w Zaborzu. GOPS zapewnia także obsługę organizacyjno - techniczną Zespołu.Od momentu powstania ( 2/2011) odbyły się 4 posiedzenia Zespołu i 3 szkolenia dla jego członków .
W ramach pracy Zespołu Interdyscyplinarnego specjaliści zajmujący się problematyką przemocy organizują grupy robocze skupiające przedstawicieli instytucji mających bezpośredni kontakt z rodziną, której dotyczy problem. Wymiana doświadczeń między instytucjami pozwala podjąć szerokie i skoordynowane działania pomocowe. Bezpośredni sposób przekazywania informacji , podejmowanie konkretnych działań niewątpliwie usprawniają pracę i przyśpieszają osiągnięcie zamierzonego celu. Do dnia 31 października 2011 roku odbyło się 13 spotkań grup roboczych a ich pomocą objęto 4 rodziny.
Podejmowane przez Gminny Ośrodek Pomocy Społecznej w Oświęcimiu z siedzibą w Grojcu działania są wysoko oceniane także na terenie Województwa Małopolskiego: dnia 15 czerwca 2011 roku otrzymaliśmy Wyróżnienie w kategorii na najlepiej działający Gminny Zespół Interdyscyplinarny w Małopolskim Konkursie Na Najlepsze Działania Interdyscyplinarne w ramach projektu „Przeciw przemocy. Budowanie lokalnych koalicji- interwencje w przemocy domowej”.
Grojec 28 października 2011r.
Anna Chojnacka
Kierownik GOPS